(Prawie) wszystko co powinieneś wiedzieć o OKI

To już oficjalne. 1 stycznia 2027 r. w życie wchodzi ustawa o OKI, czyli Osobiste Konto Inwestycyjne. Polski inwestor indywidualny w końcu otrzyma elastyczne narzędzie do budowania majątku bez podatku Belki. Według prognoz Ministerstwa Finansów, dzięki nowemu mechanizmowi do 2040 roku na warszawski parkiet może popłynąć dodatkowe 74 miliardy złotych.

Jaki jest cel OKI?

Choć OKI może służyć po części jako konto na którym odkładać będziemy środki na emeryturę, to w odróżnieniu od IKE i IKZE jego podstawowym założeniem będzie przekierowanie części oszczędności gospodarstw domowych z kont oraz lokat bankowych w stronę rynku kapitałowego. Z OKI środki wypłacić będzie można w dowolnym momencie bez utraty wypracowanych ulg. 

Co warto nadmienić, Polska jest jedynym krajem UE, w którym gotówka stanowi ponad 10 proc. aktywów finansowych gospodarstw domowych – kapitał, który można zaktywizować jest więc znaczny. Co więcej, kapitalizacja spółek notowanych na GPW w relacji do PKB to zaledwie 25 proc. Średnia w UE przekracza 50 proc.

Według prognoz Ministerstwa Finansów, dzięki nowemu mechanizmowi do 2040 roku na warszawski parkiet może popłynąć dodatkowe 74 miliardy złotych. 

»» O osobistych kontach inwestycyjnych czytaj tutaj:

Czy OKI są OK? Prezydent zdecydował

Czy OKI przekonają Polaków do inwestowania?

Giełda szykuje się na miliony OKInwestorów

OKI na pół gwizdka

Kto może zyskać?

Przede wszystkim – polski inwestor indywidualny, który w końcu otrzyma elastyczne narzędzie do budowania majątku bez podatku Belki (ale o tym za chwilę).

Wydaje się jednak, że zwycięzcami mogą być także mniejsze spółki notowane na GPW (np. te wchodzące w skład sWIG80).

Dlaczego?

Za około 70 proc. obrotów na GPW odpowiadają inwestorzy zagraniczni. W większości są to globalne fundusze, dla których zakup akcji mniejszych spółek z polskiego rynku wiązałby się z wywołaniem nienaturalnych skoków cenowych. Wycofanie się z takiej inwestycji przy niskiej płynności byłaby niezwykle trudna.

O ile więc w dużych spółkach dominuje kapitał zagraniczny, to na mniejszych udział inwestorów indywidualnych jest już dalece większy. Dla przykładu – na NewConnect udział krajowych inwestorów indywidualnych to blisko 90 proc.

Ostatnie wzrosty, napędzane po części przez zagraniczny kapitał, w dużej mierze ominęły sWIG80. Indeks sWIG80TR (Total Revenue, uwzględniający automatyczne reinwestowanie wypłacanych dywidend) urósł od początku roku o nieco ponad 6 proc. mWIG40TR w tym samym okresie odnotował przeszło 32-proc. wzrost, WIG20TR zaś ok. 28-proc.

Wskaźnik P/E dla sWIG80 utrzymuje się dłuższego czasu w okolicach 15. W przypadku mWIG40 wzrósł w ostatnim czasie do 18. Dla WIG20 do 16.

Zasady

Największą zaletą Osobistego Konta Inwestycyjnego jest całkowity brak podatku Belki (19 proc.) od wypracowanych zysków. Ulga ta obowiązuje do momentu, w którym średnia roczna wartość aktywów na koncie nie przekracza ustawowych limitów.

Podstawowy limit wynosi 100 tys. zł. Od 2030 roku próg ten będzie corocznie waloryzowany o zannualizowany wskaźnik inflacji CPI za pierwsze trzy kwartały roku poprzedniego.

Co w sytuacji, gdy wartość portfela przekroczy barierę 100 tys. zł?

Zyski nadal nie będą obciążone klasycznym podatkiem Belki, ale od samej nadwyżki zapłacić trzeba będzie nowy podatek od wartości aktywów. W pierwszym roku funkcjonowania OKI jego stawka wyniesie 0,85 proc.. W kolejnych latach zostanie on uelastyczniony i powiązany ze stopami procentowymi – będzie to 19 proc. stopy referencyjnej NBP (przy obecnych stopach byłoby to ok. 0,71 proc.).

Ograniczenia

Konstrukcja OKI wyraźnie promuje rodzimy rynek. Kapitał w ramach głównego limitu 100 tys. zł będziemy mogli lokować m.in. w:

• Akcje – pod warunkiem, że dana spółka posiada kapitał zakładowy w złotych.

• Obligacje skarbowe oraz obligacje korporacyjne (denominowane w złotych).

• Fundusze ETF – jeśli co najmniej 70 proc. spółek wchodzących w skład funduszu posiada kapitał zakładowy w złotych. 

Warto dodać, że gotówka na rachunku powiązanym z kontem maklerskim wlicza się do głównego limitu 100 tys. zł. 

OKI przewiduje również możliwość oszczędzania na lokatach i rachunkach bankowych (prowadzonych w PLN), jednak w tym przypadku obowiązuje znacznie niższy próg zwolnienia od podatku Belki, wynoszący 25 tys. zł. Należy zaznaczyć, że jest on zawarty w głównym limicie 100 tys. zł, nie stanowi progu dodatkowego. 

• Przykładowo – jeżeli średni roczny poziom wartości aktywów ulokowanych przez inwestora na lokacie oszczędnościowej wyniesie 25 tys. zł, to na rynku akcji, w obligacjach bądź funduszach ETF będzie on mógł posiadać aktywa o średniej rocznej wartości 75 tys. zł zanim zostanie obciążony podatkiem Belki.

Na koncie OKI można będzie kupować także zagraniczne akcje (np. spółek z amerykańskiej giełdy) czy globalne ETF-y (np. na indeks S&P 500). Instrumenty te nie zakwalifikują się jednak do zwolnienia podatkowego. Zyski z inwestycji zagranicznych na koncie OKI zostaną standardowo obciążone 19-proc. podatkiem Belki

Źródło: materiały prasowe XTB

»» Odwiedź wgospodarce.pl na GOOGLE NEWS, aby codziennie śledzić aktualne informacje

»» O bieżących wydarzeniach w gospodarce i finansach czytaj tutaj:

Alarm! Ukraińskie zboże znów zaleje Polskę i nasze porty?

Polskie rzeki pod fałszywą zieloną flagą ekologów

Polacy masowo ruszyli po pellet… do Czech i Niemiec

»»Cło uderza w chińskie platformy – oglądaj „Piątkę wGospodarce” w telewizji wPolsce24