Rower elektryczny dobry dla zdrowia. Wspiera ciało i mózg

Elektrycznie wspomagane rowery często bywają postrzegane jako rozwiązanie przede wszystkim dla osób starszych lub mniej sprawnych. Tymczasem e-rower może być pełnoprawnym sposobem na zwiększenie codziennej aktywności fizycznej. Choć silnik elektryczny znacznie ułatwia pedałowanie, użytkownik nadal wykonuje pracę mięśniową. Co więcej, mniejsze zmęczenie może zachęcać do pokonywania dłuższych dystansów i częstszego wybierania roweru, nawet zamiast samochodu.

Czego dowiesz się z artykułu?

• Czy jazda na rowerze elektrycznym jest formą aktywności fizycznej.

• Czy e-rower może poprawiać kondycję i wydolność.

• Dlaczego rower elektryczny może być dobrym rozwiązaniem dla osób mniej aktywnych.

• Czy elektryczne wspomaganie zmniejsza korzyści wynikające z jazdy na rowerze.

Na ulicach coraz częściej można spotkać rowery wyposażone w baterię i silnik elektryczny. Ich popularność rośnie, ponieważ pozwalają pokonywać większe odległości przy mniejszym wysiłku. Nie oznacza to jednak, że podczas jazdy ciało pozostaje bezczynne. W typowym e-rowerze silnik jedynie wspomaga pedałowanie, a stopień tego wsparcia można regulować.

Więcej ruchu dzięki większym dystansom

Jedną z najważniejszych zalet e-roweru jest możliwość zwiększenia ilości ruchu w ciągu dnia. Jazda wymaga wprawdzie mniejszego wysiłku niż na tradycyjnym rowerze, ale dzięki temu może być łatwiejsza do utrzymania przez dłuższy czas.

Osoby korzystające z e-rowerów często pokonują większe odległości niż tradycyjni rowerzyści. Ma to duże znaczenie, ponieważ całkowity wydatek energetyczny zależy nie tylko od intensywności wysiłku, ale także od czasu jego trwania i pokonanego dystansu.

E-rower może być szczególnie korzystny dla osób, które wcześniej poruszały się głównie samochodem lub komunikacją publiczną. Zamiana części takich przejazdów na jazdę rowerem oznacza wprowadzenie aktywności fizycznej do codziennego planu dnia. Nie trzeba więc koniecznie wygospodarowywać dodatkowego czasu na trening.

Do pracy - łatwiej, ale nadal aktywnie

Podczas jazdy e-rowerem wysiłek jest zazwyczaj mniejszy niż na zwykłym rowerze, zwłaszcza podczas pokonywania podjazdów. Silnik przejmuje część pracy potrzebnej do napędzania pojazdu, dlatego użytkownik może jechać szybciej lub pokonywać trudniejszą trasę przy mniejszym zmęczeniu.

Nie oznacza to jednak całkowitego braku wysiłku. Pedałowanie nadal angażuje mięśnie, a podczas typowej jazdy można osiągnąć umiarkowaną intensywność aktywności fizycznej.

Ma to szczególne znaczenie w przypadku dojazdów do pracy. Osoba, która wcześniej wybierała samochód z powodu zbyt dużego dystansu, podjazdów czy obawy przed nadmiernym zmęczeniem, może dzięki elektrycznemu wspomaganiu częściej zdecydować się na rower. W efekcie nawet mniej intensywna jazda może oznaczać wyraźnie więcej ruchu w porównaniu z podróżowaniem samochodem.

E-rower także na wymagających trasach

Elektryczne wspomaganie nie musi oznaczać rezygnacji z bardziej wymagającej jazdy. Dotyczy to również rowerów górskich, na których wysiłek może być znaczący, nawet mimo obecności silnika.

Podczas jazdy terenowej rowerzysta nadal pedałuje, pokonuje wzniesienia, utrzymuje równowagę i reaguje na zmieniające się warunki. W zależności od ustawionego poziomu wspomagania wysiłek może być mniejszy niż na tradycyjnym rowerze, ale nadal może osiągać intensywność wystarczającą do pobudzenia układu krążenia i oddechowego.

Istotną różnicą jest natomiast odczuwanie zmęczenia. E-rower pozwala regulować poziom pomocy w zależności od aktualnych możliwości, długości trasy czy jej ukształtowania. Dzięki temu można kontynuować jazdę wtedy, gdy na zwykłym rowerze wysiłek byłby już zbyt duży.

Wydolność i gospodarka glukozą

Regularna jazda na e-rowerze może być również sposobem na poprawę wybranych parametrów związanych ze zdrowiem metabolicznym i wydolnością organizmu.

Szczególne znaczenie ma tu zastępowanie siedzącego trybu przemieszczania się aktywnością fizyczną. Nawet jeśli wysiłek podczas jazdy elektrycznym rowerem jest mniejszy niż podczas jazdy tradycyjnej, nadal oznacza pracę mięśni i zwiększenie zapotrzebowania organizmu na energię.

Regularny wysiłek fizyczny może wspierać wydolność układu krążenia i oddechowego oraz poprawiać wykorzystanie glukozy przez mięśnie. W przypadku osób prowadzących wcześniej mało aktywny tryb życia rozpoczęcie regularnej jazdy na e-rowerze może być więc prostym sposobem na stopniowe zwiększenie poziomu aktywności.

Ruch korzystny także dla mózgu

Aktywność fizyczna nie służy wyłącznie mięśniom i układowi krążenia. Regularny ruch jest również ważnym elementem dbania o prawidłowe funkcjonowanie mózgu.

Jazda na rowerze wymaga jednoczesnego wykonywania wielu czynności: utrzymywania równowagi, obserwowania otoczenia, planowania toru jazdy i reagowania na zmieniające się warunki. Dodatkowo jazda na świeżym powietrzu oznacza kontakt z naturalnym środowiskiem i zmianę otoczenia, co może być korzystne dla samopoczucia.

Regularna aktywność fizyczna może wspierać funkcje poznawcze, w tym tzw. funkcje wykonawcze odpowiedzialne między innymi za planowanie, kontrolowanie zachowania i elastyczne reagowanie na sytuacje. Dotyczy to również osób starszych, dla których utrzymywanie aktywności ruchowej jest szczególnie ważnym elementem zdrowego stylu życia.

E-rower nie zastępuje wysiłku - ułatwia jego podjęcie

Największą zaletą elektrycznego roweru nie musi być więc sama możliwość jazdy przy mniejszym wysiłku. Jego znaczenie może polegać przede wszystkim na tym, że obniża barierę wejścia w aktywność fizyczną.

Dla jednej osoby będzie to sposób na pokonywanie większych dystansów, dla innej możliwość dojazdu do pracy bez nadmiernego zmęczenia, a dla jeszcze innej powrót do jazdy na rowerze po dłuższej przerwie.

E-rower nadal wymaga pedałowania, a ilość wykonywanej pracy można częściowo regulować poziomem wspomagania. Dlatego nie należy traktować go wyłącznie jako „roweru bez wysiłku”. Dla wielu osób może być natomiast praktycznym narzędziem pozwalającym zamienić część codziennego siedzenia na ruch.

Nie każdy trening musi być intensywny, długi i wymagający. Z punktu widzenia zdrowia znaczenie ma również regularna aktywność wpleciona w codzienne życie. Pod tym względem rower elektryczny może być jednym ze sposobów na zwiększenie ilości ruchu, zarówno u osób aktywnych, jak i tych, którym rozpoczęcie regularnych ćwiczeń sprawia trudność.

Filip Siódmiak

Źródła:

• Hall, Cougar et al. “Pedal-Assist Mountain Bikes: A Pilot Study Comparison of the Exercise Response, Perceptions, and Beliefs of Experienced Mountain Bikers.” JMIR formative research vol. 3,3 e13643. 13 Aug. 2019.

• Leyland, Louise-Ann et al. “The effect of cycling on cognitive function and well-being in older adults.” PloS one vol. 14,2 e0211779. 20 Feb. 2019.

• Alessio, Helaine M., et al. “Metabolic and Cardiovascular Responses to a Simulated Commute on an E-Bike.” Translational Journal of the American College of Sports Medicine, vol. 6, no. 2, Mar. 2021.

• Castro, Alberto, et al. „Physical activity of electric bicycle users compared to conventional bicycle users and non-cyclists: Insights based on health and transport data from an online survey in seven European cities.” Transportation Research Interdisciplinary Perspectives, vol. 1, 2019.

FAQ

• Czy jazda na rowerze elektrycznym naprawdę jest aktywnością fizyczną? Tak. W typowym e-rowerze silnik wspomaga pedałowanie, ale nie zastępuje go całkowicie. Użytkownik nadal angażuje mięśnie i wykonuje wysiłek fizyczny.

• Czy e-rower jest mniej korzystny niż zwykły rower? Podczas jazdy elektryczne wspomaganie zmniejsza obciążenie organizmu w porównaniu ze zwykłym rowerem. Nie oznacza to jednak braku korzyści z ruchu. W praktyce e-rower może zachęcać do częstszej jazdy i pokonywania większych dystansów.

• Czy e-rower może pomóc osobie, która wcześniej prawie w ogóle się nie ruszała? Tak. Dla osoby mało aktywnej rozpoczęcie jazdy na tradycyjnym rowerze może być trudne ze względu na wysiłek. Elektryczne wspomaganie pozwala stopniowo zwiększać aktywność i dopasowywać jej intensywność do własnych możliwości.

• Czy można dzięki niemu poprawić kondycję? Regularna jazda angażuje układ krążenia i oddechowy, dlatego może przyczyniać się do poprawy wydolności. Efekt ten zależy między innymi od częstotliwości, czasu trwania i intensywności jazdy.

• Czy jazda e-rowerem może zastąpić samochód podczas dojazdów do pracy? W wielu sytuacjach tak. Jest to szczególnie interesujące rozwiązanie w przypadku osób, które ze względu na dystans, podjazdy lub obawę przed zmęczeniem wybierają samochód. Zamiana części przejazdów samochodem na e-rower zwiększa ilość ruchu w ciągu dnia.

• Czy e-rower może być dobrym rozwiązaniem dla osób starszych? Może. Regulowane wspomaganie pozwala dostosować wysiłek do aktualnej sprawności i ułatwia pokonywanie wzniesień czy dłuższych tras. W przypadku osób z chorobami przewlekłymi poziom aktywności powinien być jednak dostosowany do ich stanu zdrowia.

• Czy im mniejsze wspomaganie, tym lepiej dla zdrowia? Większe wspomaganie oznacza zwykle mniejszy wysiłek podczas jazdy, ale nie zawsze trzeba dążyć do jego minimalizacji. Najważniejsze jest znalezienie takiego poziomu, który pozwala na regularną i bezpieczną aktywność. Dla osoby wcześniej nieaktywnej nawet jazda z większym wspomaganiem może być wartościową zmianą w porównaniu z siedzącym trybem życia.

»» O zdrowiu i aktywności czytaj więcej tutaj:

Dlaczego zawsze należy rozgrzewać się przed ćwiczeniami?

Wcale nie musisz biegać, wystarczy spacer

Sport z piłką lub rakietą - trening także dla mózgu

Ćwiczysz siłowo? Wypróbuj kalistenikę

»» Odwiedź wgospodarce.pl na GOOGLE NEWS, aby codziennie śledzić aktualne informacje