Dieta odkwaszająca to mit. Nie da się „odkwasić” ciała

Dieta „odkwaszająca” ma z reguły usuwać z organizmu nadmiar kwasów, przywracać właściwe pH, a według niektórych jej zwolenników nawet chronić przed rozwojem nowotworów. Problem tkwi jednak w tym, że człowiek nie jest organizmem, którego pH można dowolnie zmieniać za pomocą jedzenia, suplementów czy specjalnej wody. Pojęcie „zakwaszenia organizmu” w znaczeniu używanym przez promotorów diet alkalicznych jest bardzo dużym uproszczeniem, a samo „odkwaszanie” nie jest metodą leczenia ani profilaktyki chorób.

Czego dowiesz się z artykułu?

• Czy naprawdę można „zakwasić” organizm jedzeniem.

• Co oznacza zmiana pH moczu.

• Czy woda alkaliczna rzeczywiście odkwasza.

• Czy dieta zasadowa chroni przed nowotworami.

• Skąd może wynikać lepsze samopoczucie po przejściu na dietę „alkaliczną”.

• Dlaczego zdrowa dieta nie potrzebuje teorii o „odkwaszaniu”.

Organizm sam pilnuje swojego pH

Popularność diet alkalicznych opiera się na prostym założeniu: skoro niektóre produkty mają być „kwasotwórcze”, a inne „zasadowe”, to odpowiedni dobór żywności ma pozwolić przesunąć równowagę organizmu w stronę zasadową. Zwolennicy tego podejścia często zalecają spożycie dużych ilości warzyw i owoców, ograniczenie części produktów bogatych w białko, a także wodę alkaliczną i suplementy mające „odkwaszać” organizm.

Brzmi logicznie, ale fizjologia człowieka jest znacznie bardziej skomplikowana.

Równowaga kwasowo-zasadowa jest jednym z podstawowych mechanizmów utrzymujących prawidłowe funkcjonowanie organizmu. Szczególnie ważne jest pH krwi muszące pozostawać w bardzo wąskim zakresie.

Nie oznacza to jednak, że można je dowolnie zmieniać za pomocą określonych produktów spożywczych. Za utrzymanie odpowiedniego pH odpowiadają przede wszystkim płuca i nerki. Układ oddechowy reguluje ilość dwutlenku węgla, natomiast nerki kontrolują między innymi wydalanie kwasów i zachowanie odpowiedniej ilości wodorowęglanów.

To właśnie dlatego organizm nie potrzebuje specjalnej diety, która miałaby go „odkwaszać”. W zdrowym organizmie mechanizmy regulacyjne działają przez całą dobę, niezależnie od tego, czy na talerzu znajduje się mięso, pieczywo, warzywa czy owoce.

PH moczu to nie pH całego organizmu

Jednym z najczęstszych nieporozumień związanych z dietami alkalicznymi jest utożsamianie pH moczu z pH całego organizmu.

Sposób żywienia rzeczywiście może wpływać na odczyn moczu. Jest to jednak element prawidłowej regulacji gospodarki kwasowo-zasadowej, a nie dowód na „odkwaszenie” organizmu.

Nerki właśnie po to między innymi zmieniają skład wydalanego moczu, aby pomóc utrzymać odpowiednie warunki wewnątrz organizmu. Jeżeli więc po zmianie diety mocz staje się bardziej zasadowy, nie oznacza to, że cała krew czy wszystkie tkanki organizmu stały się bardziej zasadowe.

To zasadnicza różnica, o której często zapomina się w przekazach promujących diety alkaliczne.

„Zakwaszenie” nie jest uniwersalną przyczyną chorób

Do idei „zakwaszenia organizmu” przypisuje się bardzo szeroki zakres problemów zdrowotnych. Ma ono rzekomo odpowiadać między innymi za zmęczenie, problemy trawienne, bóle, osłabienie odporności, a nawet rozwój chorób przewlekłych i nowotworów.

Takie przedstawienie sprawy jest jednak zbyt dużym uproszczeniem.

W medycynie zaburzenia równowagi kwasowo-zasadowej rzeczywiście istnieją i mogą mieć poważne konsekwencje. Kwasica czy zasadowica są jednak stanami klinicznymi związanymi z konkretnymi zaburzeniami funkcjonowania organizmu. Nie są tym samym co popularne w internecie „zakwaszenie” wynikające z jedzenia określonych produktów.

Nie można więc stawiać znaku równości pomiędzy rzeczywistym zaburzeniem równowagi kwasowo-zasadowej, a przekonaniem, że zdrowy człowiek potrzebuje co jakiś czas „odkwasić” organizm.

A co z rakiem?

Szczególnie dużo kontrowersji budzi przekonanie, że dieta alkaliczna może zapobiegać nowotworom albo utrudniać rozwój komórek nowotworowych poprzez „alkalizowanie” organizmu.

Źródłem tego mitu jest między innymi obserwacja, że środowisko metaboliczne wokół niektórych guzów może różnić się od środowiska zdrowych tkanek. Z tego faktu nie wynika jednak, że za pomocą odpowiedniej diety można zmienić cały organizm w środowisko niekorzystne dla nowotworu.

Nie można również traktować pH moczu jako odzwierciedlenia warunków panujących w guzie czy w całym organizmie.

Dlatego „odkwaszanie” nie powinno być przedstawiane jako sposób na leczenie raka. Tym bardziej nie może zastępować leczenia onkologicznego, a przekonywanie chorego, że wystarczy zmienić pH organizmu, może prowadzić do bardzo niebezpiecznego opóźnienia właściwej terapii.

Czy woda alkaliczna ma wyjątkowe właściwości?

Woda zasadowa jest kolejnym elementem tego samego mitu. Jej zwolennicy przypisują jej zdolność do neutralizowania kwasów i poprawiania równowagi kwasowo-zasadowej.

Tymczasem wypicie wody o wyższym pH nie oznacza, że pH krwi zostanie w podobny sposób przesunięte. Woda trafia do przewodu pokarmowego, gdzie jej skład i odczyn podlegają działaniu kolejnych mechanizmów trawiennych, a substancje, które zostaną wchłonięte, są następnie regulowane przez organizm.

Nie ma więc potrzeby kupowania specjalnej wody po to, aby „odkwaszać” organizm.

Skąd więc bierze się dobre samopoczucie?

To właśnie tutaj kryje się element, który może sprawiać, że dieta „odkwaszająca” wydaje się działać.

Osoba rozpoczynająca dietę alkaliczną często zaczyna jeść więcej warzyw i owoców, ogranicza fast foody, słodycze, słodzone napoje oraz inne produkty wysoko przetworzone. Czasami zmniejsza również całkowitą ilość spożywanych kalorii i zaczyna bardziej świadomie komponować posiłki.

Taka zmiana rzeczywiście może poprawić jakość diety i samopoczucie. Nie oznacza to jednak, że organizm został „odkwaszony”.

Jeżeli ktoś po przejściu na dietę alkaliczną czuje się lepiej, bardziej prawdopodobnym wyjaśnieniem jest poprawa całego sposobu żywienia i stylu życia niż rzekome przesunięcie pH całego organizmu w stronę zasadową.

Zdrowa dieta tak, „odkwaszanie” nie

Nie ma nic złego w jedzeniu większej ilości warzyw i owoców. Ograniczenie wysoko przetworzonej żywności, słodzonych napojów czy nadmiaru soli również może być rozsądnym elementem zdrowego sposobu żywienia. Nie trzeba jednak dorabiać do tego teorii o „odkwaszaniu”.

Zdrowa dieta nie działa dlatego, że zmienia pH całego organizmu. Jej znaczenie wynika z dostarczania odpowiedniej ilości energii i składników odżywczych, dużej różnorodności produktów oraz ograniczania żywności, której nadmierne spożycie może być niekorzystne dla zdrowia.

Dlatego zamiast pytać, czy dany produkt jest „zasadowy” albo „kwasotwórczy”, lepiej zastanowić się, jak wygląda cały jadłospis.

W przypadku choroby sposób żywienia powinien natomiast uwzględniać stan zdrowia, stosowane leczenie i indywidualne potrzeby. „Odkwaszanie” organizmu nie jest uniwersalną metodą poprawy zdrowia i nie powinno zastępować właściwego postępowania medycznego ani dietetycznego.

Podsumowanie

Dieta „odkwaszająca” opiera się na micie, że codzienne jedzenie prowadzi do „zakwaszenia” całego organizmu, które można następnie usunąć za pomocą określonych produktów, suplementów lub wody alkalicznej. W rzeczywistości jednak organizm posiada bardzo skuteczne mechanizmy utrzymujące równowagę kwasowo-zasadową. Dieta może wpływać na pH moczu, ale nie oznacza to „odkwaszenia” krwi czy całego ciała. Warto więc spożywać duże ilości warzyw i owoców oraz ograniczać wysoko przetworzoną żywność, lecz nie dlatego, że odkwaszają organizm, ale dlatego, że są elementami racjonalnego sposobu żywienia.

Filip Siódmiak

FAQ

• Czy można zakwasić organizm jedzeniem mięsa, pieczywa lub nabiału? Nie w rozumieniu popularnego mitu o „zakwaszeniu całego organizmu”. Produkty spożywcze wpływają jedynie na gospodarkę kwasowo-zasadową i skład moczu.

• Czy dieta zasadowa zmienia pH krwi? Nie należy traktować jej jako sposobu na przesuwanie pH krwi w stronę zasadową. Ten parametr jest bardzo precyzyjnie regulowany przez organizm.

• Dlaczego po diecie alkalicznej pH moczu może się zmienić? Ponieważ nerki uczestniczą w regulacji równowagi kwasowo-zasadowej i dostosowują skład moczu do aktualnych warunków metabolicznych.

• Czy woda alkaliczna odkwasza organizm? Nie ma podstaw, aby traktować ją jako sposób na „odkwaszenie” całego organizmu. Jej wyższe pH nie oznacza automatycznie zmiany pH krwi.

• Czy dieta alkaliczna może leczyć raka? Nie. „Odkwaszanie” organizmu nie jest metodą leczenia nowotworów i nie powinno zastępować postępowania onkologicznego.

• Dlaczego ktoś może czuć się lepiej po przejściu na dietę alkaliczną? Ponieważ taka dieta często oznacza więcej warzyw i owoców, mniej wysoko przetworzonej żywności oraz większą dbałość o sposób odżywiania. To właśnie te zmiany mogą poprawiać jakość diety i samopoczucie, a nie „odkwaszenie” organizmu.

»» Inne porady dotyczące zdrowia i diety czytaj tutaj:

Co dzieje się, kiedy sięgasz po wodę w trakcie posiłku?

Odkwaszanie organizmu: hit czy kit

Czy dieta może zmniejszyć ryzyko zachorowania na raka?

https://wgospodarce.pl/informacje/118458-odkwaszanie-organizmu-hit-czy-kit

»» Odwiedź wgospodarce.pl na GOOGLE NEWS, aby codziennie śledzić aktualne informacje