Zagrożenia dla naszego rozwoju

Unia Europejska ma najwyższe ceny energii na świecie, Polska zaś jedne z najwyższych w Europie. To wszystko jest efektem transformacji energetycznej, która jest podporządkowana polityce klimatycznej.

Średnia cena energii w Europie na rynku SPOT wzrosła w lipcu do 102,92 euro za MWh. W naszym kraju trzeba było zapłacić o blisko 10 euro więcej, bo  112,29 za MW. Aby jednak obraz był bardziej dokładny w lipcu średnia cena w Europie skoczyła o 4,2 proc. wobec czerwca, a w tym samym czasie w Polsce spadała o 1,6 euro. Ale w sierpniu w naszym kraju nastąpił skokowy wzrost i za MWh trzeba było zapłacić 132,68 euro. Nawet jeśli u nas prąd drożał wolniej (18,16 proc.) niż w innych krajach UE (21,6 proc.) to i tak ciągle średnia cena na kontynencie jest niższa 125,21 euro.

Wpływ na rozwój gospodarczy

Problem nie dotyczy zresztą jedynie Polski, ale całej Europy Środkowej. Polityka klimatyczno-energetyczna UE prowadzi więc do wyhamowania wzrostu tego regionu, który w ostatnich trzech dekadach zanotował bardzo szybki wzrost gospodarczy, zbliżając się pod tym względem do najbogatszych krajów Unii.

Z opublikowanego ostatnio raportu Szkoły Głównej Handlowej wynika, że „krótkookresowe zmiany cen energii elektrycznej, gazu i ropy nie są stabilnym, istotnym czynnikiem determinującym wzrost PKB per capita – jedynie ceny paliw transportowych (benzyna Pb95) wykazały konsekwentny, ujemny wpływ na wzrost. Kluczową rolę odgrywają natomiast klasyczne determinanty: inwestycje i inercja wzrostu (konwergencja beta). Wnioski sugerują, że znaczenie cen energii dla rozwoju gospodarczego ma charakter długookresowy i strukturalny, a nie bieżący. Stąd rekomendacja autorów opracowania, by polityka gospodarcza krajów EŚW koncentrowała się raczej na budowaniu odporności strukturalnej (transformacja energetyczna, dywersyfikacja, efektywność energetyczna) niż na doraźnym reagowaniu na wahania cen”.

Innymi słowy mniej istotne są kryzysy energetyczne wywołane wojną na Ukrainie czy konfliktami na Bliskim Wschodzie, a większą uwagę należy zwrócić na brak długookresowej strategii energetycznej.

Dokładnie widać to na przykładzie Polski, która z jednej strony zamyka bloki węglowe, choć dysponuje własnymi zasobami tego surowca, a zamiast tego stawia elektrownie gazowe, do którego paliwo musimy sprowadzać. W pewnym sensie Polska powiela szaleńczą politykę energetyczną Niemiec, które z powodów ideologicznych wyłączyły siłownie atomowe nie mając alternatywnych rozwiązań.

Słabe perspektywy

W dalszej części raportu SGH czytamy, że „mimo korzystnego obrazu ogólnego region pozostaje narażony na istotne ryzyka: wysokie deficyty budżetowe, rosnący dług publiczny, napięcia geopolityczne (wojna w Ukrainie, konflikt na Bliskim Wschodzie) oraz kosztowną transformację energetyczną”.

Zwłaszcza, że nikt nie jest w stanie realnie oszacować kosztów tej transformacji, gdyż nie wiadomo, jak w rzeczywistości ma ona wyglądać. Polityka UE w tym zakresie jest wyjątkowo labilna.

Mariusz Staniszewski

»» Odwiedź wgospodarce.pl na GOOGLE NEWS, aby codziennie śledzić aktualne informacje

»» O bieżących wydarzeniach w gospodarce i finansach czytaj tutaj:

Von der Leyen sztywno trzyma się Zielonego Ładu

Uważaj! Oni wyłudzają pieniądze

Toaleta dla klientów w każdym większym sklepie!?

»»Bunt twórców sztucznej inteligencji – oglądaj „Piątkę wGospodarce” w telewizji wPolsce24