Informacje
Ajran można spożywać samodzielnie jako napój gaszący pragnienie, jednak równie dobrze komponuje się z posiłkami / autor: Pixabay
Ajran można spożywać samodzielnie jako napój gaszący pragnienie, jednak równie dobrze komponuje się z posiłkami / autor: Pixabay

TYLKO U NAS

Słony jogurt, czyli czym jest ajran?

Filip Siódmiak

Filip Siódmiak

Absolwent kierunku dietetyka na Gdańskim Uniwersytecie Medycznym. Dietetyk kliniczny w Uniwersyteckim Centrum Klinicznym w Gdańsku, gdzie zdobywa doświadczenie w pracy z pacjentami wymagającymi specjalistycznej opieki żywieniowej

  • Opublikowano: 3 lipca 2026, 19:00

  • Powiększ tekst

W czasie upałów szczególnie ważne jest odpowiednie nawodnienie organizmu. Najczęściej sięgamy wtedy po wodę lub różnego rodzaju napoje chłodzące, jednak nie wszystkie z nich równie skutecznie wspierają organizm w warunkach wysokiej temperatury. Warto zwrócić jednak czasem uwagę na ajran - tradycyjny napój fermentowany, który od wieków cieszy się popularnością w krajach Bliskiego Wschodu, Turcji oraz na Bałkanach.

Czego dowiesz się z artykułu?

• Czym jest ajran i czym różni się od tradycyjnego jogurtu naturalnego.

• Czy ajran może być dobrym napojem podczas upałów.

• Jak fermentowane produkty mleczne wpływają na układ pokarmowy.

• Jakich składników odżywczych dostarcza ajran.

• Do jakich potraw najlepiej pasuje. •

Dlaczego ajran pomaga podczas upałów?

Ajran przygotowuje się z jogurtu naturalnego, wody oraz niewielkiej ilości soli. Charakteryzuje się lekko kwaśnym smakiem i wyraźnie orzeźwiającym działaniem, dzięki czemu dobrze sprawdza się jako napój spożywany w gorące dni.

Wysoka temperatura powoduje zwiększoną utratę płynów wraz z potem. Wraz z wodą organizm traci również elektrolity, przede wszystkim sód, a także potas i inne składniki mineralne niezbędne do prawidłowego funkcjonowania komórek. Ich niedobór może z kolei prowadzić do osłabienia, pogorszenia koncentracji, skurczów mięśni czy uczucia zmęczenia.

Ajran dostarcza zarówno płynów, jak i elektrolitów. Zawarta w nim sól stanowi źródło sodu, natomiast jogurt dostarcza potasu, wapnia oraz innych składników mineralnych. Dzięki temu napój ten może wspierać utrzymanie równowagi wodno-elektrolitowej organizmu, szczególnie w okresach intensywnego pocenia się.

W przeciwieństwie do wielu popularnych napojów chłodzących ajran nie zawiera dodatku cukru, dzięki czemu nie powoduje gwałtownych wzrostów stężenia glukozy we krwi i dostarcza stosunkowo niewiele energii. Jedna szklanka napoju dostarcza zazwyczaj 75-110 kcal.

Korzystny wpływ na układ pokarmowy

Ajran należy do grupy fermentowanych produktów mlecznych. Zawiera bakterie fermentacji mlekowej wspierające utrzymanie prawidłowej mikroflory jelitowej. Regularne spożywanie fermentowanych produktów mlecznych może korzystnie wpływać na funkcjonowanie przewodu pokarmowego oraz wspierać procesy trawienne.

W upalne dni u wielu osób obserwuje się zmniejszenie łaknienia oraz większą wrażliwość układu pokarmowego. Lekka konsystencja oraz wysoka zawartość wody sprawiają, że ajran jest dobrze tolerowany i może stanowić wartościowy element codziennej diety nawet wtedy, gdy nie mamy ochoty na bardziej sycące posiłki.

Źródło białka i wapnia

Ajran dostarcza również pełnowartościowego białka pochodzącego z mleka. Składnik ten odgrywa istotną rolę w utrzymaniu i regeneracji tkanek organizmu, a także wpływa na uczucie sytości po posiłku. Zawartość białka wynosi zwykle od 1,5 do 3 g na 100 ml napoju.

Dodatkową zaletą jest obecność wapnia - składnika niezbędnego dla zdrowia kości i zębów, a także prawidłowej pracy mięśni oraz układu nerwowego. Fermentowane produkty mleczne stanowią jedno z najlepiej przyswajalnych źródeł wapnia w diecie człowieka.

Jak wykorzystać ajran w codziennym jadłospisie?

Ajran można spożywać samodzielnie jako napój gaszący pragnienie, jednak równie dobrze komponuje się z posiłkami. Szczególnie często podawany jest do dań pikantnych, grillowanych oraz bardziej tłustych, ponieważ jego lekko kwaśny smak pomaga przełamać intensywność potraw.

Może również pełnić rolę lekkiej przekąski między posiłkami lub stanowić alternatywę dla kalorycznych sosów i dressingów. W wielu regionach świata do ajranu dodaje się świeżą miętę, ogórek, czosnek lub kilka kropel soku z cytryny, co dodatkowo podkreśla jego orzeźwiający charakter.

FAQ

Czy ajran nawadnia lepiej niż woda? Ajran dostarcza nie tylko płynów, ale także elektrolitów, przede wszystkim sodu, dlatego w warunkach zwiększonej potliwości może skuteczniej wspierać utrzymanie równowagi wodno-elektrolitowej.

Czy ajran jest kaloryczny? Nie. Jedna szklanka zawiera zwykle około 75-110 kcal, co jest znacznie mniejszą wartością niż w przypadku większości słodzonych napojów.

Czy osoby dbające o poziom cukru we krwi mogą pić ajran? Tak. Tradycyjny ajran nie zawiera dodatku cukru, dlatego nie powoduje gwałtownych wzrostów glikemii charakterystycznych dla wielu napojów słodzonych.

Czy ajran zawiera probiotyki? Zawiera bakterie fermentacji mlekowej obecne w jogurcie, które mogą wspierać prawidłowe funkcjonowanie mikrobioty jelitowej.

Kiedy najlepiej pić ajran? Można spożywać go między posiłkami, po wysiłku fizycznym, podczas upałów lub jako dodatek do obiadu, zwłaszcza dań pikantnych i grillowanych.

Podsumowanie

Ajran to prosty, naturalny napój mogący stanowić wartościowy element diety, szczególnie w okresie wysokich temperatur. Dostarcza płynów, elektrolitów, białka oraz wapnia, a jednocześnie nie zawiera dodatku cukru. Dzięki połączeniu właściwości nawadniających i odżywczych może być ciekawą alternatywą dla słodzonych napojów oraz uzupełnieniem codziennego jadłospisu podczas letnich upałów.

Filip Siódmiak

»» Inne porady dotyczące zdrowia i diety czytaj tutaj:

Moda na dietę bezlaktozową – czy to się opłaca?

Mleko pasteryzowane, UHT, a może „Bez laktozy”?

Skyr, kvarg czy może jogurt naturalny – co wybrać?

»» Odwiedź wgospodarce.pl na GOOGLE NEWS, aby codziennie śledzić aktualne informacje

Dziękujemy za przeczytanie artykułu!

Pamiętaj, możesz oglądać naszą telewizję na wPolsce24. Buduj z nami niezależne media na wesprzyj.wpolsce24.

Powiązane tematy

Zapraszamy do komentowania artykułów w mediach społecznościowych