Po kolonoskopii warto zadbać o... probiotyki

Przygotowanie do kolonoskopii, to proces żmudny i dla niektórych obarczony wieloma trudnościami. Obejmuje on między innymi intensywne oczyszczanie jelita grubego za pomocą środków przeczyszczających, stanowiących istotną ingerencję w homeostazę przewodu pokarmowego. Procedura ta prowadzi do znacznego usunięcia treści jelitowej wraz z bytującymi tam mikroorganizmami, co może skutkować przejściowym osłabieniem bariery jelitowej, rozwojem dysbiozy oraz nadmierną kolonizacją przez drobnoustroje potencjalnie patogenne.

Czego dowiesz się z artykułu?

• Dlaczego przygotowanie do kolonoskopii może prowadzić do dysbiozy jelitowej.

• Jak oczyszczanie jelita wpływa na barierę jelitową i skład mikrobiomu.

• W jaki sposób probiotyki modulują skład mikroflory po kolonoskopii.

• Jaki jest wpływ probiotyków na stopień nasilenia oraz czasu trwania objawów żołądkowo-jelitowych.

Po zabiegu – zaopatrz się w szczepy probiotyków

Coraz więcej danych wskazuje, że stosowanie probiotyków po wykonanym zabiegu kolonoskopii może sprzyjać szybszej odbudowie mikrobioty jelitowej oraz redukcji dolegliwości żołądkowo-jelitowych. Potwierdzają to wyniki randomizowanego badania klinicznego przeprowadzonego przez chińskich naukowców, którego celem była ocena wpływu oczyszczania jelita grubego na skład mikrobiomu oraz analiza skuteczności interwencji probiotycznej w przywracaniu równowagi mikroflory jelitowej.

Do badania włączono pacjentów poddawanych planowej kolonoskopii, których losowo przydzielono do grupy interwencyjnej lub placebo. Uczestnicy z grupy badanej otrzymywali kapsułki zawierające żywe szczepy Bacillus subtilis oraz Enterococcus faecium w dawce 0,5 g trzy razy dziennie przez okres czterech tygodni, natomiast grupa kontrolna otrzymywała placebo. Analizę mikrobiomu przeprowadzano na podstawie próbek kału pobieranych przed przygotowaniem do badania oraz po 1 i 4 tygodniach od kolonoskopii.

W grupie placebo po wykonaniu kolonoskopii stwierdzono istotne zaburzenia składu mikrobioty jelitowej, w tym wzrost liczebności bakterii potencjalnie patogennych, takich jak Pseudomonas i Klebsiella. Z kolei po czterech tygodniach suplementacji probiotykami u pacjentów z grupy interwencyjnej zaobserwowano wyraźne wzbogacenie mikrobiomu w korzystne drobnoustroje, w tym bakterie z rodzaju Enterococcus, klasy Bacilli oraz rzędu Lactobacillales. Zmiany te były istotnie większe zarówno w porównaniu z grupą placebo po czterech tygodniach, jak i z próbkami pobranymi u tych samych pacjentów przed kolonoskopią.

Równocześnie u chorych otrzymujących probiotyki odnotowano istotnie mniejsze nasilenie dolegliwości żołądkowo-jelitowych w pierwszym tygodniu po badaniu oraz krótszy czas ich utrzymywania się w porównaniu z grupą placebo.

Choć badanie obejmowało relatywnie niewielką grupę pacjentów, bo zaledwie 301 osób, to jego wyniki stanowią kolejne potwierdzenie, iż stosowanie probiotyków po kolonoskopii może prowadzić do korzystnych zmian w składzie mikrobiomu jelitowego, modulacji powiązanych szlaków metabolicznych oraz szybszego ustępowania objawów dyskomfortu ze strony przewodu pokarmowego.

FAQ

• Czy kolonoskopię można uznać za czynnik ryzyka dysbiozy jelitowej? Tak. Intensywne oczyszczanie jelita grubego prowadzi do znacznego zaburzenia ilościowego i jakościowego mikrobioty jelitowej, spełniającej kryteria przejściowej dysbiozy.

• Czy każdemu pacjentowi po kolonoskopii należy zalecać probiotyki? Nie, na ten moment nie ma jednoznacznych wytycznych, jednak dostępne dane sugerują, że suplementacja probiotykami może być korzystna, zwłaszcza u pacjentów zgłaszających objawy ze strony przewodu pokarmowego.

• Jakie szczepy probiotyczne wykazały skuteczność w badaniu? W badaniu zastosowano Bacillus subtilis oraz Enterococcus faecium, które przyczyniły się do odbudowy korzystnych grup bakterii jelitowych.

• Jak długo należy stosować probiotyki po kolonoskopii? W przytoczonym badaniu suplementacja trwała cztery tygodnie i to po tym czasie obserwowano najbardziej wyraźne zmiany w składzie mikrobiomu.

Podsumowanie

Oczyszczanie jelita grubego przed planowanym zabiegiem kolonoskopii istotnie zaburza skład mikrobioty jelitowej oraz sprzyja przejściowej dysbiozie. Wyniki wskazują, że czterotygodniowa suplementacja probiotykami zawierającymi B. subtilis i E. faecium może przyspieszać odbudowę korzystnej mikroflory jelitowej oraz redukować nasilenie i czas trwania objawów żołądkowo-jelitowych. Choć konieczne są dalsze badania na większej próbie badanych, probiotykoterapia po kolonoskopii przedstawia się jako obiecująca strategia wspierająca odbudowę mikrobiologiczną jelit.

Filip Siódmiak

Źródła:

• Wei, H., Wang, J., Xiao, X., Xiao, X., Tang, K., Lv, M., Li, Y., Tang, L., Tang, B., Su, J., Lin, H., Zheng, Y., Meng, R., Huang, B., Liao, X., He, S., Zhang, Q., Li, J., Yang, S., and Xie, X. (2026) Effect of Probiotics on the Gut Microbiota After Colonoscopy: A Multicenter, Randomized, Placebo-Controlled Clinical Study. Journal of Gastroenterology and Hepatology, 41: 128–139.

• D’Souza, B., Slack, T., Wong, S.W., Lam, F., Muhlmann, M., Koestenbauer, J., Dark, J. and Newstead, G. (2017), Probiotics after colonoscopy. ANZ J Surg, 87.

»» Inne porady dotyczące zdrowia i diety czytaj tutaj:

Stronisz od wiedzy na temat własnego zdrowia? To częste

„Zbyt dobre” wyniki badań nie zawsze powinny cieszyć

Te produkty mogą potajemnie podnosić ciśnienie krwi

»» Odwiedź wgospodarce.pl na GOOGLE NEWS, aby codziennie śledzić aktualne informacje.